Πέμπτη, 21 Φεβρουαρίου 2008

Εγκλεισμός και θάνατος

ΤΟ ΒΗΜΑ

Αντώνης Παπαγιαννίδης
21/2/2008


Αντικείμενο αυτού του σημειώματος ξεκίνησε να είναι η σειρά κινητοποιήσεων που συνεχίζεται έστω και σε τόνους σβησμένους, μακριά από το προσκήνιο της επικαιρότητας- με αντικείμενο τα δικαιώματα των φυλακισμένων και τις συνθήκες εγκλεισμού στις φυλακές, τόπος ανέκαθεν και κατ΄ ανάγκην σιωπής και μακράν του «γενικού» ενδιαφέροντος.

Και νομίζαμε ότι το επιχείρημα που θα αναπτύσσαμε ήταν ότι εντελώς θεμελιώδη δικαιώματα έχουν την τάση να παραμερίζονται, και μάλιστα με «αίσθηση δικαίου» από τις αρχές. Αφορμή η επιβολή πειθαρχικής ποινής σε έναν κρατούμενο (στις φυλακές Κορυδαλλού, στο Νοσοκομείο Κρατουμένων) «για κατοχή απαγορευμένων από τον Κανονισμό ειδών [...] ήτοι μεγάλου αριθμού εντύπων- φεϊγβολάν [προεκλογικό φυλλάδιο του ΣΥΡΙΖΑ, θέσεις του ΣΥΝ για το 5ο Συνέδριό του] και αντιτύπων της παρανόμως εκδοθείσας και κυκλοφορούσας εφημερίδας “Το Κελί”».

Με δεδομένο ότι ο κρατούμενος εκτίει «συνολική ποινή καθείρξεως 31 ετών και 3 μηνών, εκτιτέα 25 έτη, για διακεκριμένες κλοπές, καλλιέργεια ναρκωτικών, μη καταβολή χρεών στο Δημόσιο (sic), λαθρεμπορία, ψευδή καταμήνυση, σύσταση και συμμορία κ.λπ.», είχε δε αποδράσει το 1989 και μείνει «εκτός» 13 χρόνια, η ευθύγραμμη σκέψη του καθημερινού ανθρώπου εύκολα θα κατέληγε ότι το μόνο που του λείπει είναι να κάνει διακίνηση πολιτικού υλικού και ερασιτεχνικών εντύπων εντός φυλακής.

Ομως η ευθύγραμμη σκέψη θα έκανε λάθος! Διότι ο Σωφρονιστικός Κώδικας ρητώς επιτρέπει «την κατοχή πολιτικών εντύπων» από τους κρατούμενους. Ενώ η άποψη του υπουργείου Δικαιοσύνης, επισημότατα μάλιστα εκπεφρασμένη, ότι ένα έντυπο όπως εκείνο της «Πρωτοβουλίας για τα Δικαιώματα των Κρατουμένων» απαγορεύεται να κυκλοφορεί («άλλωστε δεν ανήκει στον ημερήσιο και περιοδικό Τύπο, ούτε αναγράφει υπευθύνους έκδοσης και σύνταξης»), καθώς και κάθε άλλο παρόμοιο έντυπο στο οποίο «αναγράφονται αόριστα, γενικευμένοι και ανακριβείς ισχυρισμοί για ξυλοδαρμούς, βαναυσότητα κ.λπ. από τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους», δημιουργεί μεγάλα ερωτηματικά. Πολύ μεγάλα. Πρώτον, δίνει μια τόσο περιοριστική ανάγνωση της ελευθεροτυπίας και της ελευθερίας του λόγου που οφείλει να προβληματίσει επειγόντως. Υστερα εγείρει το ερώτημα αν απαγορεύονται στις ελληνικές φυλακές και βιβλία, όπως π.χ. οι «Ανθρωποφύλακες» του Περικλή Κοροβέση, που και αυτά λένε διάφορα δυσάρεστα και «ατεκμηρίωτα». Ακόμη αφήνει ανοιχτό το αν στις ίδιες φυλακές επιτρεπόταν η κυκλοφορία αντιτύπων των αποφάσεων εκείνων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου που ασχολούνται με τις συνθήκες βασανισμού και εξευτελισμού κ.ο.κ. στην ελληνική επικράτεια. Ενώ όμως αυτά σκεφτόμασταν γι΄ αυτό το σημείωμα, σε μια εκδήλωση που είχε οργανωθεί με θέμα τις πραγματικές, τις βιωμένες συνθήκες στις φυλακές, δίπλα καθήμενος ένας συννεφιασμένος άνθρωπος- με πολύχρονη γνώση της φυλακής, ήδη αποφυλακισμένος - μουρμούρισε: «Τι τα λέτε αυτά;Εδώ μας καίνε ζωντανούς!». Και, με αληθινό σοκ, επιστρέψαμε στον αληθινό κόσμο: όπου έχει επαναφερθεί η ποινή του θανάτου, λάθρα. Και επιβάλλεται υπό τις φρικτότερες συνθήκες. Πέντε κρατούμενοι- άνθρωποι, με σάρκες και αίμα- κάηκαν προ μηνών ζωντανοί και... διενεργήθη ΕΔΕ, επεβλήθη κάποια στέρηση μισθού ημερών στους υπευθύνους.

Ενώ δεκάδες κρατούμενοι πεθαίνουν από υπερβολική δόση ναρκωτικών, ή αυτοκτονούν, σταθερά, αδυσώπητα. Στο κλειστό περιβάλλον της φυλακής, υπό κοινωνική και μιντιακή σιωπή. Δηλαδή συνενοχή. Οπότε όλα τα περί ευγενών δικαιωμάτων, ελευθερίας έκφρασης, πολιτικών εντύπων κ.ο.κ. μας φάνηκαν τραγικά ρηχά.

http://www.tovimadaily.gr/Article.aspx?d=20080221&nid=7555337&sn=&spid=

ΑΡΧΕΙΟ